• links
• disclaimer
• sitemap
• home

Opiniestuk: 'Vijf reistips voor Albert II: wat onze Koning zeker moet gaan bezoeken in Congo'

De koning gaat naar de viering van de Congolese onafhankelijkheid.WOUTER DE VRIENDT tekent een boeiend, vijfdaags reistraject uit voor onze vorst.

Koning Albert II kan met de goedkeuring van het kernkabinet eind juni de vijftigjarige Congolese onafhankelijkheid meevieren. Natuurlijk is dit niet de essentie van het debat over Congo. Maar tijdens de viering zullen de schijnwerpers en camera's strak op het land gericht staan. Deze kans mogen we niet laten liggen. Het bezoek van de koning kan een hefboom zijn in de strijd tegen mensenrechtenschendingen en voor meer democratie. Het is immers gebruikelijk dat een staatshoofd op officieel bezoek verschillende gesprekspartners ontmoet. De koning is noch diplomaat, noch mensenrechtenactivist. Maar een Belgische koning in Congo kan via goed geplaatste contacten een belangrijke rol spelen. Voorwaarde is dat Albert II zich niet beperkt tot de presidentiële salons in Kinshasa, maar met een brede delegatie bezoeken brengt aan mensenrechtenactivisten, vrouwenorganisaties en de conflictzone in Oost-Congo. Ter inspiratie stelden wij een boeiende vijfdaagse rondreis samen.

Dag 1: corruptie

Na een vlucht van 7 uur en 6.220 km landt u in de hoofdstad Kinshasa. Op het tarmac van de luchthaven geeft u een krachtige toespraak, waarin u zich in naam van uw overgrootvader Leopold II verontschuldigt voor het leed van de Congolezen ten tijde van de kolonisatie. Kinshasa heeft twee gezichten en die ziet u vandaag allebei. In de Gombéwijk doet u aan celebrityspotting langs de villa's van superrijken, zoals de populaire zanger Koffi Olomide. U rijdt vervolgens door naar Kisenso, een sloppenwijk waar Caritas Kinshasa een ziekenhuis uitbaat. In de namiddag bezoekt u Licoco (La ligue Congolaise contre la corruption), een ngo uit Kinshasa die fraude bestrijdt en goed bestuur wil promoten. Van hen krijgt u een beeld van de diepgewortelde corruptie in Congo. Op het einde van deze eerste dag vliegt u een uurtje (980 km) naar het zuidoosten, over de Kasaiprovincie, naar Katanga. Op uitnodiging van president Kabila verblijft u op zijn privélandgoed in Lubumbashi.

Dag 2: foltering

Bij het ontbijt polst u president Kabila over de stand van zaken in de organisatie van de lokale verkiezingen in 2010 en de presidentiële verkiezingen in 2011. Een democratisch en transparant verloop van deze verkiezingen is essentieel. De minister van Informatie, Lambert Mende, wil de VN-troepenmacht Monuc tegen 2011 het land uit. Wil de Congolese regering in 2011 liever geen internationale pottenkijkers meer? Amnesty International wees er deze maand op dat de Congolese inlichtingendienst ANR, onder rechtstreeks gezag van de president, betrokken is bij intimidatie, foltering en inbreuken op de rechten van mensenrechtenactivisten. Eén van hen is Golden Misabiko, die de betrokkenheid van de overheid bij de illegale ontginning van grondstoffen aan het licht bracht. Hij werd gearresteerd en veroordeeld wegens 'misdrijven tegen de staatsveiligheid'. Vanavond vliegt u 640 km verder naar Bukavu, in het hart van de Kivustreek in Oost-Congo.

Dag 3: kindsoldaten

Het Congolese regeringsleger in Oost-Congo is in een hevige strijd met de rebellen van het FDLR verwikkeld. Beide partijen bezondigen zich aan grootschalig geweld tegen burgers. De VN-vredesmacht Monuc slaagt er niet in om de burgerbevolking te beschermen. In Bukavu bezoekt u War Child, een grote ngo die kindsoldaten probeert te rehabiliteren. Een autorit brengt u vervolgens 60 kilometer verder naar het zuiden, naar Luberizi op de grens met Burundi. Onderweg krijgt u zicht op de impact van de vele wegblokkades op het leven van de gewone Congolees en op de lokale economie. In deze regio is Bosco Ntaganda nog steeds een commandant van het regeringsleger, hoewel hij door het Internationaal Strafhof gezocht wordt voor het inlijven van kindsoldaten. Human Rights Watch beschuldigt hem bovendien van de moord op 150 burgers in Kiwanja in Noord-Kivu en het bevel op de afslachting van 800 burgers in het dorp Mongbwalu in Ituri. Volgens president Kabila kan Ntaganda echter niet worden gearresteerd, vermits het Congolese belang van veiligheid op het internationaal recht primeert.

Dag 4: goudsmokkel

Volgens de VN werden sinds 2008 zo'n 200.000 meisjes en vrouwen in Congo verkracht, ook door Congolese militairen. Verkrachtingen worden als bruut oorlogswapen ingezet en slachtoffers worden vaak met geweerlopen of machetes verminkt. De man die de u zeker een hart onder de riem moet steken, is dokter Dennis Mukwege. Hij is hoofd van het Panzi-ziekenhuis in Bukavu en gespecialiseerd in de hulp aan slachtoffers van seksueel misbruik. In 2009 werd hij genomineerd voor de Nobelprijs voor de Vrede, die echter door Amerikaanse president Obama weggekaapt werd. In de namiddag bestudeert u de problematiek van de illegale bodemexploitatie. Volgens officiële cijfers exporteert Zuid-Kivu 600 kg goud. In werkelijkheid wordt de export op tien ton goud geschat. Dat betekent dat er op grote schaal gesmokkeld wordt. Een bezoek aan de aankoopfirma's die een vergunning hebben om ertsen te verhandelen is daarom een must. In een VN-rapport van december 2008 worden dergelijke comptoirs bij naam genoemd als inkomstenbron voor verschillende gewapende groepen.

Dag 5: verkrachting

In Goma, de provinciehoofdstad van Noord-Kivu, kan u een bezoek brengen aan Justine Masika, coördinator van de organisatie Synergie des Femmes contre les Violences Sexuelles. De militairen hebben het op haar gemunt en verkrachtten één van haar dochters. Toen Masika de belagers identificeerde, weigerde de politie de daders op te pakken. Na dit gesprek keert u naar Kinshasa terug. Op de vooravond van de protocollaire onafhankelijkheidsviering ontmoet u president Kabila. Wij mogen hopen op voldoende gespreksstof voor uw gesprek achter gesloten deuren.

Sire, uw bezoek aan Congo mag zich niet beperken tot de festiviteiten ter meerdere en glorie van president Kabila. Een respectvolle, maar assertieve Congoreis kan een belangrijke steun zijn voor de democratische en vredelievende krachten in het land. De bal ligt in het kamp van het paleis en de regering.

WOUTER DE VRIENDT Wie? Kamerlid voor Groen! Wat? De Congoreis van Albert II mag geen beleefdheidsbezoek zijn. Waarom? Alle politiek-diplomatieke druk moet worden aangewend om de wantoestanden aan te klagen.  

(Dit opiniestuk verscheen vrijdag 12 maart 2009 in De Standaard) 

Op zondag 14 maart nam Wouter De Vriendt deel aan het debat in De Zevende Dag. Die uitzending kan je hier herbekijken.

artikel gepost door Ludovic op 12/03/2010

overzicht nieuws - naar de homepagina